Fotosentez Yapan Canlılar

30 Eylül 2017 15:49

Fotosentez canlıların güneş ışığındaki enerjiyi besinlerin yapısına kimyasal bağ olarak kazandırması olayıdır. Fotosentez sırasında bir dizi kimyasal reaksiyon gerçekleşir. Konuyla ilgili detaylı bilgiyi fotosentez konu anlatımı kısmında bulabilirsiniz.

Bu yazıda fotosentez yapan canlılar üzerinde duracağız. Fotosentez yapan canlılara fotosentetik canlılar da denir.

fotosentez yapan canlılar

Fotosentez deyince aklımıza doğrudan bitkiler gelmektedir. Ancak fotosentez yapan ökaryot ve prokaryot olmak üzere çeşitli canlılar bulunur.

Fotosentetik canlılar şöyledir:

  1. Bitkiler
  2. Algler
  3. Protistalar
  4. Siyanobakteriler

Fotosentez Yapan Canlıların Ortak Özellikleri

Fotosentez yapan canlılar farkı gruplarda bulundukları için bunları ortaklaştırmak için fotosentez özelliklerine bakmamız gerekir. Çünkü fotosentetik canlılardan hem ökaryot olanlar hem de prokaryot olanlar vardır.

Bütün fotosentetik canlılarda ışığı soğuran pigment bulunur. Bu pigment sayesinde güneş ışığındaki enerji besine kazandırılır.

Fotosentez reaksiyonları ve kullanılan enzimler de ortaktır. Ancak fotosentezin gerçekleşme sıklığı, yoğunluğu gibi durumlar canlının yaşadığı koşullara, ihtiyaçlarına ve genetik yapısına göre değişiklik gösterir.

Yine fotosentezde kullanılan su yerine bazı durumlarda H2S kullanılabilmektedir.

Fotosentetik Canlılar

Yukarıda fotosentetik canlıların hangileri olduğunu söyledik. Şimdi bunları kısaca özetleyelim.

Bitkiler

Çevremizde birçok yeşil bitkiye rastlarız. Bunlar fotosentezle besin elde ederler. Hangi bitkiler fotosentez yapmaz dediğimizde yeşil kısmı bulunmayan, tüketici bitkileri örnek verebiliriz. Ancak bitkilerin ezici çoğunluğu yeşil renkli ve üreticidir.

Bizim tükettiğimiz besinin ana kaynaı bitki fotosentezi ile üretilen besindir. Bitkilerin yeşil kısmında kloroplast bulunur. Kloroplastta bulunan klorofil pigmenti fotosentezin ana pigmentidir.

Algler

Fotosentez deyince aklımıza bitkiler gelse de aslında algler daha fazla miktarda fotosentez yapmaktadır. Fotosentez sonucu çıkan oksijenle gezegenimizin oksijen ihtiyacı karşılanır. Bu görevi bitkilerden çok algler yerine getirir.

Algler bitkilere benzeyen ancak kökü toprağa bağlı olmayan yeşil su canlılarıdır. Dünya’da bulunan büyük su kütlelerinde çok büyük miktarda alg bulunur. Durgun sularda kirlenmeye bağlı olarak ötrifikasyon oluşur. Bu da suyun alg istilasına uğramasıdır.

Geniş su kütleleri bol miktarda güneş almakta ve özellikle yüzeye yakın kısımda fotosentezle besin üretilmektedir. Etçil olmayan balıkların temel besin kaynağı üretici alglerdir.

Protistalar

Protistalar da yine fotosentez yapan ökaryot canlılar arasındadır. Protistaların en belirgin özellikleri tek hücreli oldukları halde ökaryot özellikler taşımalarıdır.

Protista sınıfında fotosentez yapan birçok canlı bulunur. Buna rağmen bu canlı sınıfının tamamı üretici değildir. Parazit olarak beslenen birçok tür de vardır. Kloroplast bulunanları da genellikle duruma göre hem ototrof hem heterotrof beslenirler.

Fotosentetik protistaya verilebilecek en yaygın örnek öglena canlı grubudur.

Siyanobakteriler

Mavi yeşil algler olarak da isimlendirilen siyanobakteriler çok eski bir canlı gurubudur. Klorofil pigmentinin yanında fikosiyanin olarak adlandırılan mavi renkli bir pigment de taşırlar.

Siyanobakterilerde ETS enzimleri hücre zarında yer alır. Bu canlı sınıfının yaptığı fotosentezle ilgili siyanobakteri fotosentezi adlı yazıda daha detaylı bilgi bulabilirsiniz.


Etiketler:
  • biyoloji    
  • Yorumlar
    Yorum Yap