Diploit Hücre Nedir?

01.03.2018 - 06:27

Diploit hücre ve haploit hücre kavramlarını biyoloji dersinde sıkça görürüz. Bu yazıda diploit hücre nedir sorusunu cevaplamaya çalışacağız.

İki set kromozom içeren hücreye diploit hücre nedir. Diploit hücredeki kromozom sayısı haploit hücrenin iki katıdır. Kromozom setine n dersek diploit hücrede 2n, haploit hücrede n kromozom bulunur.

Bir diploit hücredeki her kromozom çifti bir homolog kromozom seti olarak kabul edilir. Örneğin insanların diploit hücrelerinde her biri 23 kromozomdan oluşan iki sen vardır. Yani 2n = 46 kromozom bulunur. Bunlardan biri anneden, biri de babadan gelmektedir.

23 kromozomdan 22'si otozom kromozomudur. Yani vücut özelliklerini belirler. 1 tanesi ise genozom yani cinsiyet kromozomudur. Genozomlar X veya Y harfi ile ifade edilir. Anneden X gelir, babadan ise X veya Y gelir. Eğer ikisinden de X gelirse yani XX olursa dişi birey, XY şeklinde eşleşme olursa da erkek birey oluşur.

diploit hücre

Diploit Hücrenin Özellikleri

Kromozomların hücre çekirdeğinde bulunduğunu unutmamalıyız. Bir hücrenin diploit sayısı hücre çekirdeğindeki kromozomların sayısıdır. Bu sayı genelde 2n olarak kısaltılmaktadır, burada n sayısını ifade etmektedir.

İnsanlar için bu denklem 2n = 46 olmaktadır. İnsanlar toplam 2 küme 23 kromozoma sahiptirler:

Otozomal kromozomlar (cinsiyet dışı kromozomlar): 22 çifttir (44 tane)

Cinsiyet kromozomları: 1 çift (2 tane)

Diploit Hücre Üreme Süreci

Diploit hücreler mitoz süreci ile çoğalırlar. Mitozda, bir hücrenin aynı kopyası üretilir ve DNA'sının iki yavru hücre arasında eşit olarak dağılmasını sağlar. Bu nedenle bölünme öncesi DNA miktarı iki katına çıkarılır. Somatik hücreler (vücut hücreleri) mitoz döngüsüne girerken gametler (eşey hücreleri) mayozla çoğalır.

Mayoz bölünmede hücre döngüsünde iki yerine dört yavru hücre üretilir. Bunlarda kromozom sayısı yarıya inmiştir. Bu nedenle bu hücreler artık haploit hücredir.

Monoploit hücre nedir diye merak edenler için açıklayalım. Mono tek demektir. Monoploit de tek kromozom seti içeren hücrelere denir. Yani monoploit hücre haploit hücredir.

Kromozom seti sayısı burada esastır. Haploit n, diploit 2n, triploit ise 3n kromozom içerir.

Diploit Hücrelere Örnekler

Sinir hücresi diploit mi ya da karaciğer hücresi haploit mi gibi sorular çok sorulmaktadır. Bu soruları cevaplayabilmek için yukarıda anlatılanları iyi anlamak gerekir.

Vücut hücreleri 2n kromozomludur yani diploittir. İnsanda üreme hücrelerinin dışında kalan bütün hücreler diploittir. Yani sinir hücresi, kas hücresi, karaciğer hücresi gibi hücrelerin hepsi diploittir.

Peki, haploit olan hücrelerimiz hangileridir?

İnsanda sperm ve yumurta hücreleri üreme hücreleridir ve n adet kromozom içerir. Bunlar haploit hücredir. Bunun dışında kalan bütün hücreler 2n = 46 kromozomludur.

İnsan dışındaki diğer canlılarda da bu durum genellikle öyledir. Canlıların kromozom sayısı birbirinden farklılık gösterse de genel itibariyle otozom hücreler 2n, genozom hücreler ise n kromozomlu olmaktadır.


Etiketler:
  • biyoloji    
  • Yorumlar
    Yorum Yap